Sperma: Alles wat je wilt weten over de mannelijke zaadcel

Sperma is een veelbesproken onderwerp, maar vaak niet de informatieve zin. Weet jij bijvoorbeeld dat het 75 dagen lang duurt voordat een spermacel rijp is? Dit artikel gaat over sperma: alles wat je wilt weten over de mannelijke zaadcel kun je hier vinden.

Wat is sperma?

Veel mensen denken dat al het sperma in de testikels wordt geproduceerd. Sperma bestaat uit miljoenen zaadcellen en zaadvocht. In sperma zit maar 5% zaadcellen, de rest is vocht. Alleen de zaadcellen worden in de testikels geproduceerd. Een man produceert per seconde 1500 stamzaadcellen. Deze stamzaadcellen delen zich op in zaadcellen, zodat de helft van de informatie in de spermacel zit. De andere helft van de informatie wordt bij een bevruchting toegevoegd door de eicel. Daarna worden ze naar de bijbal gestuurd om nog enkele weken te rijpen. De cellen worden vermengd met het zogenaamde zaadvocht, die worden gemaakt in de prostaat en zaadblaasjes. Dit vocht zorgt ervoor dat de spermacellen kunnen stromen en overleven in de vagina. Wist je dat mannen hun hele leven lang sperma aan blijven maken?

De uitvinding van de spermacel

Wist je dat de spermacel in 1677 is ontdekt door Antoni van Leeuwenhoek? Tijdens een onderzoek legde hij zijn eigen zaadcellen onder de microscoop. Hij zag miljoenen beestjes krioelen. In die tijd wisten ze nog niet hoe vruchtbaarheid en een zwangerschap werkten. Het was een ontdekking bij toeval. De zaadcel bestaat uit drie onderdelen. In de kop, zit alle informatie, zoals de Y en X chromosoom. In het middenstuk zit de energie van de spermacel. De staart zorgt ervoor dat de cel kan bewegen.

Overlevingsstrategie van sperma

Wanneer de spermacellen door de urinebuis de penis verlaten en ze komen niet in de vagina terecht, hebben ze nog maar twee minuten te leven. Buiten het lichaam van een man drogen de cellen op. Wanneer de spermacellen in de vagina terecht komen, hebben ze nog drie tot vier dagen om te overleven. Het lijkt dat de spermacel de weg weet, wanneer hij de vagina binnenkomt. Het tegendeel is waar, de spermacel zwemt een willekeurige kant op, totdat hij de binnen het bereik van de eicel komt. De eicel zendt hormonen uit, die de zaadcel aantrekken. De spermacel zwemt rond de drie of vier millimeter per minuut. Daarnaast moeten de spermacellen flink tegen de stroming inzwemmen en door de nauwe ingangen vinden. Gelukkig helpt het baarmoederslijmvlies de spermacellen om sneller bij de eicel te komen.

De bevruchting

Wetenschappers zijn er nog niet over uit welke eigenschappen een spermacel moet hebben, om de grootste kans op een bevruchting te hebben. Een laborant die spermacellen selecteert voor een fertiliteitstraject, kijkt vooral naar de vitaliteit van de spermacellen. Uit recentelijk onderzoek bleek dat de snelste spermacellen, niet altijd de meeste kans op bevruchting hebben. Bij de eicel aangekomen vindt er vaak een strijd tussen de zaadcellen plaats, die van groter belang is dan de snelheid. De wand van de eicel is stevig, zodat het de spermacel veel moeite kost om er doorheen te komen. Wanneer de spermacel door de wand is heen gebroken, smelten de twee cellen samen.

De beste sperma

De kwaliteit van je sperma wordt door veel elementen bepaald. Hier onder vind je tips hoe je de kwaliteit van sperma kunt verbeteren. Hiermee is (het stimuleren of voorkomen van) een zwangerschap niet gegarandeerd. Bij een bevruchting speelt de eicel ook een belangrijke rol. Deze opsomming gaat slechts over sperma.

1. Zaadlozing

Sperma is van de beste kwaliteit wanneer er een keer per twee of drie dagen een zaadlozing plaatsvindt. Wanneer dit veel minder vaak of veel vaker voorkomt, gaat de kwaliteit van het sperma aanzienlijk achteruit.

2. Beweging

Als je voor je werk veel stil zit, belemmert dit de beweging van de zaadcellen. Regelmatige beweging zorgt voor een gezonde activiteit van de spermacellen.

3. Nicotine, alcohol en drugs

Het roken, drinken van alcohol en gebruiken van drugs vermindert het aanmaken van spermacellen. In nicotine zitten bijvoorbeeld giftige stoffen, waardoor de aanmaak van de zaadcellen wordt verminderd. Wanneer je deze (verslavende) middelen een tijdje niet gebruikt, zullen er meer zaadcellen worden aangemaakt. Koffie heeft daarnaast ook een remmend effect op het aanmaken van spermacellen.

4. Ondergoed

Het dragen van strakke kleding en ondergoed kan de beweging van de zaadcellen belemmeren. De ballen hebben daarnaast frisse lucht nodig, om een goede kwaliteit zaadcellen te produceren.

5. Warmte

Zaadcellen worden geproduceerd in een temperatuur van gemiddeld 33 graden Celsius. In de ballen is deze temperatuur precies goed. Wanneer de temperatuur te hoog wordt, ontspant een spier zich om de cellen te beschermen. Wanneer een man vaak gebruik maakt van een warm bad of een te warme deken, kan dit er op lange termijn wel voor zorgen dat de aanmaak van cellen wordt verminderd.

6. Gevarieerd eten

Spermacellen bevatten bepaalde voedingsstoffen en eiwitten. Die ontstaan niet spontaan in je sperma. Je voedsel speelt hier een grote rol in. Het is van belang om gezond en gevarieerd te eten, om de aanmaak van spermacellen te stimuleren. Uit een wetenschappelijk onderzoek blijkt dat de Hollandse pot ervoor zorgt dat de kwaliteit van spermacellen er op vooruit gaat, in vergelijking met ander voedsel.

Fabels over sperma

Veel mensen hebben de meest vreemde fabels over sperma. Welke fabels zijn absoluut niet waar?

Zaad opsparen

Hoe minder vaak je zaad loost, hoe groter de kans is dat er een bevruchting plaats vindt. Het tegendeel is waar. De kwaliteit van het sperma, het aantal zaadcellen wat zich bevindt in het sperma, is het beste wanneer een man een keer in de twee of drie dagen zijn zaad loost.

Oesters

Het eten van oesters, maar ook van eieren, zorgt voor een grotere vruchtbaarheid. Dit is een fabel en absoluut niet waar.