Carpaal Tunnel Syndroom

Door je pols loopt een soort tunneltje, met daarin pezen en een zenuw. De tunnel wordt aan de ene kant gevormd door de middenhandsbeentjes en aan de andere kant door een stuk pees dat in de breedte over de pols loopt, het peesblad. De beschermde doorgang die hierdoor wordt gevormd noemen we een carpale tunnel. Wanneer zo'n tunnel door welke reden dan ook te smal wordt, kan de zenuw die er doorheen loopt in de knel raken. Dat heet dus een Carpaal Tunnel Syndroom (CTS). Dit kan op verschillende plekken in je hand pijn en tintelingen veroorzaken, of juist (een deel van) je hand gevoelloos maken. Je zal ook meer moeite hebben de nieuwe jampot open te krijgen, want de kracht in die hand neemt af. In sommige gevallen kun je gewoon afwachten tot het overgaat, maar een behandeling kan bestaan uit spalken, een vaccinatie, of in het uiterste geval een operatie. Zwangere vrouwen lopen een verhoogde kans op deze aandoening.

Wat gebeurt er precies in je pols bij CTS?

Via de carpale tunnel worden de pezen van je hand en de zenuw die zich naar de vingers en duim vertakt de hand binnengeleid. Wanneer deze tunnel bij jou te nauw is en de nervus medianus (de zenuw) klem komt te zitten, krijg je waarschijnlijk pijn en tintelingen in je hand, vingers en/of duim, of een verdoofd gevoel. Dan heb je dus het carpaal tunnel syndroom. Zoals gezegd vormen zwangere vrouwen een risicogroep voor deze aandoening, maar ook bijvoorbeeld mensen met reuma, diabetes of overgewicht lopen een verhoogde kans op CTS. Het komt het meest voor bij vrouwen tussen de 40 en 60.

Wat voel je precies als je CTS hebt?

De meest voorkomende klachten bij CTS zijn pijn, tintelingen en gevoelloosheid in de handpalm, duim en vingers. In sommige gevallen is er uitstraling naar de onderarm. Ook zul je waarschijnlijk krachtverlies in je hand ervaren, vooral in je duim, waardoor je soms iets plotseling kunt laten vallen. Gek genoeg blijft de pink bijna altijd vrij van klachten. Vaak treedt CTS op in beide polsen tegelijk. De klachten zijn in de nacht vaak het hevigst, wat je slaapritme behoorlijk kan verstoren. De klachten zullen normaal gezien ook in de ochtend het grootst zijn en naarmate de dag vordert afnemen. Blijf je er te lang mee open, dan kan het de hele dag last blijven veroorzaken.

Hoe krijg je Carpaal Tunnel Syndroom?

De carpale tunnel wordt zelf niet groter of kleiner, maar wanneer het omliggende weefsel opzwelt, kan de tunnel worden samengedrukt, met de bovenstaande klachten tot gevolg. Het weefsel in je pols kan opzwellen wanneer het overbelast raakt. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer je teveel en te lang achter de computer zit of ander werk doet met veel herhaalde bewegingen. Ook langdurig met de hand trillende machines bedienen kan tot CTS leiden.

Hoe weet je dat je het hebt?

Zowel de klachten als de oorzaken hebben duidelijke overlap met RSI (een muisarm) en sommige mensen denken ook in eerste instantie hieraan wanneer de klachten verschijnen. Gelukkig kan je huisarts in de meeste gevallen met een eenvoudig onderzoek de juiste diagnose stellen. In sommige gevallen zal hij of zij twijfelen en je naar een neuroloog verwijzen. De neuroloog zal in eerste instantie een zenuwechografie uitvoeren om de zenuw te bekijken. Indien nodig kan er een zenuwgeleidingsonderzoek volgen, waarbij via elektroden kleine impulsen aan de zenuw worden gegeven, om de snelheid en activiteit ervan te meten.

Hoe Carpaal Tunnel Syndroom wordt behandeld.

Preventie

Voorkomen is beter dan genezen, dus let vooral goed op je werkhouding en neem voldoende rust als je vaak en lang achter de computer zit. Heb je wel al beginnende last, ga dan naar je huisarts. Je kunt wel alvast je pols helpen door hem veel (maar onbelast) te bewegen. Buigen, wapperen, strekken, een vuist maken, je vingers strekken: je pols wil graag flexibel zijn.

Behandeling

Als je werk doet dat belastend is voor je pols, zul je daar in eerste instantie mee moeten stoppen. Je pols wil rust! Ook kun je, samen met je werkgever, kijken naar een oplossing voor je werkplek. Een ergonoom kan je daarbij goed helpen. In ongeveer 25 procent van de gevallen gaat CTS vanzelf binnen een jaar weer over. De interne zwelling neemt af en de klachten verdwijnen. Voor bijna alle zwangere vrouwen met CTS geldt dat de klachten na de zwangerschap verdwijnen. Om de klachten te verzachten kan je huisarts ervoor kiezen kinesiotape aan te brengen, of een spalk te gebruiken (deze kun je ook zelf aanschaffen bij de apotheek). Met de spalk wordt je pols 's nachts in een neutrale positie gezet en in veel gevallen nemen de klachten in de loop van een maand af. Als je veel pijn hebt kun je ook een injectie krijgen die de ontsteking remt.

Laatste redmiddel: de operatie

Als niets de pijn vermindert en de zwelling aanhoudt, dan kan een operatieve ingreep uitkomst bieden. In het peesblad dat samen met de middenhandsbeentjes de tunnel vormt, wordt een inkeping gemaakt. Hierdoor ontstaat meer ruimte in de tunnel en komt de beknelde zenuw vrij te liggen. Maar je gaat natuurlijk liever niet onder het mes en gelukkig is dit meestal niet nodig.

Wil je meer weten over het Carpaal Tunnel Syndroom?

Natuurlijk is er nog veel meer te weten over Carpaal Tunnel Syndroom. Je kunt daarvoor bijvoorbeeld terecht bij de Nederlandse Vereniging voor Neurologie, of bij de Nederlandse Vereniging voor Neurochirurgie. De Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie heeft een informatieve video over CTS gemaakt.

Tot slot

Carpaal Tunnel Systeem is een vervelende aandoening. Gelukkig kan het behalve de pijn weinig kwaad, gaat het vaak vanzelf voorbij en is het bijna altijd goed te behandelen. Ben je zwanger en heb je carpaal tunnel syndroom gekregen? Dan heb je helemaal grote kans dat de zwellingen in je polsen vanzelf weer verdwijnen, samen met de pijnklachten die je nu misschien hebt. Dus als het een beetje meezit draag je straks trots en pijnvrij je nieuwe kroost op je onderarm en geef je je baby vliegende hapjes uit de losse pols.